Vitamine A is een vetoplosbare vitamine die in twee vormen voorkomt: retinol, de kant-en-klare vorm uit dierlijke bronnen, en bètacaroteen, de plantaardige voorloper. Bij Plenthera vind je vitamine A in de dierlijke vorm: gefermenteerde levertraan en rogleverolie van Green Pasture, Arctic levertraan van Nordic Naturals en gevriesdroogde lever van Real Roots en Big Food.
Welke vitamine A-bronnen heeft Plenthera?
| Vorm | Bron | Kenmerk |
|---|---|---|
| Gefermenteerde levertraan / rogleverolie (bij Plenthera) | Kabeljauw- of roglever | Traditionele bereiding; de samenstelling staat op het etiket |
| Arctic levertraan (bij Plenthera) | Arctische kabeljauw | Gezuiverde levertraan; de omega 3-hoeveelheden staan op het etiket |
| Gevriesdroogde lever in capsules (bij Plenthera) | Runderlever | Het vitamine A-gehalte per dagdosering staat op het etiket |
| Losse retinol (retinylpalmitaat/-acetaat) | Synthetisch | Synthetische vorm van retinol |
| Bètacaroteen | Plantaardig | Bètacaroteen-supplementen voeren wij momenteel niet |
Wat is vitamine A?
Vitamine A is een vetoplosbare vitamine die je binnenkrijgt als retinol uit dierlijke producten of als bètacaroteen uit groenten en fruit.
Retinol zit vooral in lever, levertraan, eidooier, volle zuivel en boter. Het wordt opgeslagen in de lever. Daardoor kan te veel retinol zich op den duur ophopen; daarom geldt er een veilige bovengrens.
Bètacaroteen zit in onder meer wortel, pompoen, zoete aardappel, spinazie en boerenkool. Het lichaam zet een deel ervan om in vitamine A; hoeveel precies, verschilt per persoon.
Veiligheid en zwangerschap
Omdat retinol in de lever wordt opgeslagen, kan een te hoge inname zich over langere tijd opbouwen.
Volwassenen: EFSA stelt de veilige bovengrens (UL) op 3.000 µg retinol per dag, uit voeding en supplementen samen. Tel bij gebruik van meerdere producten de hoeveelheden bij elkaar op.
Zwangerschap en kinderwens: een te hoge inname van retinol kan schadelijk zijn voor het ongeboren kind. Zwangere vrouwen wordt in Nederland daarom geadviseerd geen lever en geen supplementen met extra vitamine A (retinol) te gebruiken. Overleg bij een kinderwens of zwangerschap met je verloskundige of arts.
Bètacaroteen en roken: hoog gedoseerde bètacaroteen-supplementen zijn in grote studies bij rokers met nadelige effecten in verband gebracht. Rokers kiezen daarom beter geen hoog gedoseerde bètacaroteen-supplementen.
Vitamine A bij Plenthera
Gefermenteerde levertraan en rogleverolie
Green Pasture maakt levertraan op traditionele wijze: de lever wordt gefermenteerd in plaats van verhit. Het assortiment omvat Fermented Cod Liver Oil (vloeibaar of 120 capsules), de combinatie met Concentrated Butter Oil en Fermented Skate Liver Oil, olie uit roglever. Volg het doseringsadvies op het etiket. Green Pasture vermeldt op het etiket geen gehalte aan vitamine A of omega 3.
Arctic levertraan
De Arctic Cod Liver Oil van Nordic Naturals is gezuiverde levertraan van wildgevangen Arctische kabeljauw. Het etiket vermeldt de omega 3-hoeveelheden per portie. Arctic-D bevat daarnaast vitamine D3. Een vitamine A-gehalte wordt op deze etiketten niet vermeld.
Gevriesdroogde lever
Real Roots combineert gevriesdroogde runderlever met orgaanweefsel in capsules. De biologische Runderlever van Big Food is een gevriesdroogde leverproduct in capsules. Lever bevat van nature retinol. Het vitamine A-gehalte per dagdosering staat op het etiket. Meer orgaanproducten vind je in de categorie Orgaan.
Hoe gebruik je vitamine A?
- Kies je bron: levertraan of rogleverolie, of leverkapsels.
- Houd je aan de dosering op het etiket.
- Neem levertraan en leverkapsels bij een maaltijd; vitamine A is vetoplosbaar.
- Tel vitamine A uit meerdere producten bij elkaar op en blijf onder de veilige bovengrens van 3.000 µg per dag.
- Gebruik geen levertraan of leverproducten als je zwanger bent of zwanger wilt worden.
- Gebruik je medicijnen op basis van retinoïden (bijvoorbeeld tegen acne) of bloedverdunners? Overleg dan eerst met je arts.
Vitamine A combineren met andere producten
- Vitamine D: een andere vetoplosbare vitamine.
- Vitamine E: een vetoplosbare vitamine.
- Visolie en omega 3: voor wie visvetzuren zoekt zonder lever.
- Multivitamine: tel de vitamine A uit levertraan of lever en uit de multivitamine bij elkaar op.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen retinol en bètacaroteen?
Retinol is de kant-en-klare vorm van vitamine A uit dierlijke bronnen zoals lever en levertraan. Bètacaroteen is een plantaardige provitamine die het lichaam gedeeltelijk omzet in vitamine A.
Hoeveel vitamine A heb ik per dag nodig?
De referentie-inname (RI) op etiketten is 800 µg per dag. De veilige bovengrens van EFSA voor volwassenen is 3.000 µg retinol per dag uit voeding en supplementen samen.
Mag ik levertraan of leverkapsels gebruiken als ik zwanger ben?
Zwangere vrouwen wordt in Nederland geadviseerd geen lever en geen supplementen met extra vitamine A (retinol) te gebruiken. Overleg met je verloskundige of arts.
Hoeveel vitamine A zit er in levertraan?
Levertraan bevat van nature vitamine A, maar de hoeveelheid verschilt per vis, seizoen en zuiveringsproces. Zie het etiket van het gekozen product voor het gehalte, als dat is vermeld.
Bestaat er vegan vitamine A?
Kant-en-klare vitamine A (retinol) komt alleen uit dierlijke bronnen. Plantaardig is er bètacaroteen, uit groenten zoals wortel, pompoen en spinazie.
Wanneer neem ik vitamine A het beste in?
Vitamine A is vetoplosbaar. Levertraan en leverkapsels neem je bij voorkeur bij een maaltijd, in de dosering die op het etiket staat.
Bronnen
- Verordening (EU) 432/2012: lijst van toegestane gezondheidsclaims.
- EFSA: referentiewaarden en bovengrenzen voor vitamine A.
- Voedingscentrum: vitamine A.
Disclaimer: Deze tekst is uitsluitend bedoeld voor informatieve doeleinden en vervangt geen medisch advies. Vitamine A is een voedingssupplement, geen geneesmiddel. Bij twijfel of bij medicijngebruik raden wij aan eerst een arts of orthomoleculair therapeut te raadplegen.